Kolagen jest fundamentem Twojego organizmu - zadbaj by go nie zabrakło

Coraz częściej staramy się być ekspertami w dziedzinie własnego zdrowia. Szczególnie w obecnych czasach, kiedy mamy tak łatwy dostęp zarówno do wiedzy, jak i wszelkiego rodzaju suplementów i medykamentów stajemy się o wiele bardziej świadomymi profilaktykami i konsumentami. Doskonale wiemy o konieczności uzupełniania witamin, minerałów i staramy się, by zarówno w naszej codziennej diecie, jak i suplementacji nie zabrakło niezbędnych makroskładników. Często sięgamy po wszelkiego rodzaju specyfiki wzmacniające odporność, układ krwionośny, układ nerwowy, czy pracę poszczególnych narządów. Troszczymy się więc o to, co najczęściej nas zawodzi albo daje nieprzyjemne i niebezpieczne symptomy. Warto pamiętać, że są jednak takie substancje, które organizm wytwarza samoczynnie i nie zawsze od razu daje sygnał, że mu tego brakuje. Szczególnie jest to widoczne z upływem lat, niektóre objawy po prostu zrzucamy na karb starzenia się, a jednak mogą być to sygnały, że nasz organizm ma pewne niedobory, które należy uzupełnić. Wśród takich substancji znajduje się KOLAGEN – podstawowy białkowy budulec ludzkiego organizmu, który reguluje wiele funkcji i procesów zachodzących w całym ciele działając na płaszczyznach wewnątrz-tkankowych i wewnątrz-narządowych, a także oddziałując na wygląd tego co na zewnątrz, czyli skórę, włosy, zęby, paznokcie.

Na co jest kolagen

Co to jest kolagen?

Jak wskazano powyżej, kolagen jest białkowym fundamentem dźwigającym ciężar budowy wszystkich organizmów zwierzęcych, w tym człowieka. Jest to cenna substancja, którą organizmy wytwarzają samoczynnie, a w ciele człowieka stanowi aż ok. 30% wszystkich białek. Kolagen zbudowany jest z tzw. lin prawoskrętnych, które powstają z połączeń łańcuchowych, zawierających aż 1050 różnych aminokwasów. Białka te tworzą skomplikowane i ściśle zorganizowane włókna kolagenowe lub układy sieciowe. Choć są to dość trwałe struktury, to jednak mogą ulegać degradacji za pośrednictwem enzymu kolagenazy. 

Nazwa kolagenu wywodzi się od greckiego słowa kolla, co dokładnie oznacza „klej” i jest to nazwa nieprzypadkowa. Kolagen stanowi ważny element we wszystkich tkankach łącznych – jest swoistym spoiwem dla narządów i podporą dla elementów układu mięśniowo-szkieletowego. Dlatego też ten niezwykły, naturalny polimer odnajdziemy w naszych kościach, stawach, zębach, skórze, rogówce oka, chrząstkach, ścięgnach, naczyniach krwionośnych. Jednakże w ludzkim organizmie nic nie jest takie proste i jednoznaczne, ponieważ kolagen kolagenowi nierówny. Naukowcy wyodrębnili, że w ciele człowieka znajduje się ok 29 różnych typów kolagenów, które różnią się nie tylko miejscem występowania, ale również rodzajem oddziaływania.

W związku z tym wyróżniamy:

  • kolagen typu I – najszerzej zbadany rodzaj, występujący w skórze, kościach, rogówce oka, tkance tworzącej blizny, tkance podskórnej, tętnicach i ścięgnach;
  • kolagen typu II, znajdujący się tylko w chrząstkach (wraz z kolagenem typu XI);
  • pozostałe typy zlokalizowane w wielu narządach, np. sercu, mózgu, jelitach, pęcherzu, macicy, nerkach, czy mięśniach.

Pyszny i zdrowy shake kolagenowy

Jaka jest rola kolagenu w organizmie?

Znając już budowę i miejsce występowania kolagenu, należy zwrócić szczególną uwagę na to, jaką rolę pełni to białko w poszczególnych układach i narządach. Wiedza ta jest niezbędna dla określenia, jakie mogą być skutki niedoborów tej substancji i czy akurat nasz organizm potrzebuje dodatkowej, kolagenowej suplementacji. Po pierwsze, jako budulec tkanki łącznej kolagen odpowiada za plastyczność i trwałość połączeń międzynarządowych. Obecność kolagenu w poszczególnych organach poprawia ich wytrzymałość i elastyczność. Białka kolagenowe znajdujące się w naczyniach krwionośnych również wzmacniają ich odporność, przez co wpływają na regulację procesu przepływu krwi w żyłach i tętnicach. Działanie kolagenu jest także widoczne na płaszczyźnie układu trawiennego, ponieważ zapewnia on transport odżywczych aminokwasów i wpływa na regenerację ścian komórkowych tworzących nasze jelita. Może przez to działać pomocniczo w leczeniu jelita drażliwego, czy refluksu. Poprzez przemianę glukozy w energię wspiera procesy metaboliczne i ułatwia utrzymanie prawidłowej wagi ciała. 

Bardzo znaczące skupisko włókien kolagenowych ma również swoje miejsce w elementach narządu ruchu. Obecność kolagenu w stawach, czy chrząstkach odpowiada za prawidłowe nawilżenie tych struktur oraz ich wzmocnienie, zapewniając sprawną ruchomość stawów i zapobiegając odczuciom bólowym przy poruszaniu. Niedobór kolagenu w chrząstkach stawowych, poza dolegliwościami bólowymi może skutkować poważniejszymi schorzeniami i zwyrodnieniami, które ograniczają mobilność naszych stawów. Białka kolagenowe zawarte w kościach i zębach zapewniają im twardość i nośność, dlatego też braki tych cennych aminokwasów mogą powodować podatność na złamania, zwyrodnienia, czy ubytki w kośćcu. W związku z powyższym terapia kolagenowa jest często stosowana przy procesie zrastania kości. 

Kolagen to również cenny składnik wypełniający naszą skórę i tkankę podskórną. Dzięki swoim właściwościom sprzyja gojeniu się ran i skaleczeń, a także ułatwia regenerację naskórka i zapobiega tworzeniu się blizn. Poza tymi leczniczymi funkcjami, białka kolagenowe nawilżają i uelastyczniają skórę, dzięki czemu opóźniają procesy starzenia się, widoczne poprzez powstawanie głębokich zmarszczek, utratę sprężystości i zmniejszenie napięcia skóry. Badania nad właściwościami kolagenu wykazały również, że jego wpływ na wytrzymałość i elastyczność tkanek ma również duże znaczenie dla układu immunologicznego, ponieważ wzmocnione tkanki i narządy są lepiej chronione przez wnikaniem drobnoustrojów, toksyn, a nawet tworzeniem komórek nowotworowych.

Jakie są objawy niedoboru kolagenu?

Symptomy, świadczące o nieodpowiednim poziomie kolagenu w organizmie możemy podzielić na dwa główne rodzaje:

  • zewnętrzne, czyli te widoczne gołym okiem, takie jak suchość i wiotkość skóry, powstawanie zmarszczek na twarzy i szyi, charakterystyczne „obwisanie” skóry, ale też wydłużone gojenie się drobnych ran i skaleczeń naskórka oraz osłabienie i łamliwość włosów;
  • wewnętrzne, czyli te, które odczuwamy poprzez dolegliwości bólowe lub stany chorobowe, np. bóle stawów, sztywność stawów, osłabienie zębów, ubytki w zębinie, łamliwość kości, bóle mięśniowe, a z czasem problemy z krążeniem.
Niedobór kolagenu

Kto jest narażony na zmniejszenie poziomu kolagenu?

Przede wszystkim wytwarzanie kolagenu maleje z wiekiem, dlatego też osoby starsze są szczególnie narażone na jego niedobory i skutki tych braków.  Poza tym włókna kolagenowe tracą elastyczność i ulegają rozpadowi również pod wpływem wzmożonej aktywności fizycznej. Dlatego też osoby wykonujące intensywne, regularne ćwiczenia mogą, pomimo dobrej kondycji i wieku, odczuwać obniżenie poziomu kolagenu poprzez dłuższą regenerację mięśniową. Osoby stosujące restrykcyjne diety również powinny mieć na uwadze ewentualne ubytki kolagenu, ponieważ nie dostarczając właściwej ilości makroskładników z zewnątrz organizm szybciej wykorzystuje nagromadzone zapasy na utrzymanie swoich czynności życiowych. Innymi czynnikami, wpływającymi na degradację białek kolagenowych są: stres i przewlekłe zmęczenie, obciążenia mechaniczne tkanek i narządów, zmiany hormonalne, niektóre choroby.

Naturalne suplementy roślinne na stawy

Kiedy warto stosować suplementację kolagenową?

Choć nasz organizm stale prowadzi proces łączenia i rozpadu kolagenu na zasadzie wymiany ok. 3kg przez rok, to jednak mogą nastąpić pewne okoliczności, które zaburzą to działanie. Warto podkreślić, że ograniczenie syntezy białek kolagenowych rozpoczyna się już po 25 r.ż.. Wówczas ma to jednak dość łagodny przebieg. Jednakże, już po 50-tce następuje gwałtowne przyspieszenie tego procesu, który w efekcie po 60 r.ż. ustępuje całkowicie. Wynika więc z tego, że wszyscy dorośli są narażeni na stopniowe spadki ilości kolagenu w organizmie i już ok 30-40 r.ż. powinni przyjmować do w formie suplementów diety. Jednakże wiek to nie jedyny powód, dla którego warto się suplementować. Zaleca się, aby kolagen przyjmowały również osoby, które czynnie  uprawiają sport, np. trenują siłowo, biegają, jeżdżą rowerem. Szczególnie dotyczy to tych dyscyplin, gdzie mocno obciąża się stawy oraz tkankę mięśniową. Terapia kolagenowa jest również zalecana osobom, które już zmagają się z pewnymi schorzeniami i dolegliwościami, np. przy złamaniach kości, zwyrodnieniach, zmianach reumatoidalnych, chorobach skóry.

Warto podkreślić, że współczesna farmakologia umożliwia wiele prostych sposobów na suplementację kolagenową. Nie musimy uzupełniać niedoborów kolagenu wyłącznie poprzez dietę opartą na spożywaniu skóry ryb morskich, czy chrząstek wieprzowych. Obecnie wysoce przyswajalny kolagen pozyskiwany z naturalnych źródeł, czyli z ryb i mięsa wołowego lub wieprzowego jest dostępny w formie kapsułek, płynnych ampułek lub proszku do rozpuszczania w wodzie. Poza tym w przypadkach urazów, czy miejscowych niedoborów stosuje się zastrzyki kolagenowe, np. bezpośrednio do stawu kolanowego. Poza tym do stosowania zewnętrznego można wykorzystać kosmetyki na bazie kolagenu, np. kremy, żele, balsamy.

Czy warto suplementować kolagen? A może nie warto ... tylko trzeba?

Czy warto suplementować kolagen? A może nie warto ... tylko trzeba?

Suplementujesz kolagen? Jeśli nie, to po przeczytaniu tego artykułu z pewnością zaczniesz. Jeśli nie dla urody, to dla zdrowia ... czytaj dalej
Rodzaje słodzików - ich wady i zalety

Rodzaje słodzików - ich wady i zalety

Co wiesz o słodzikach? Czy są zdrowe i dla każdego? Jakie są korzyści ze spożywania słodzików zamiast cukru? czytaj dalej
Rola glutaminy w diecie sportowców

Rola glutaminy w diecie sportowców

Jakie znaczenie ma glutamina w diecie sportowców? Czy glutamina jest tylko dla sportowców? Brać glutaminę czy nie brać? Jeśli nie znasz odpowiedzi na te pytania, ten artykuł jest dla Ciebie. czytaj dalej

Udostępnij ten wpis

Komentarze (0)

Brak komentarzy w tym momencie.